Berlare in de wereld

Berlare in de wereld20171104_091248

“Als de empathie wegloopt uit de samenleving …”
Michael Van Peel

Afgelopen november toonde Berlare zich opnieuw een warme gemeente in koude tijden. Een pak vrijwilligers was in de weer om rijstpapjes, gemaakt door Maria Beauprez, aan de man te brengen ten voordele van 11.11.11. Onze Donkgemeenten hebben een hart voor de wereld.

In het schitterende (online-)tijdschrift MO* deed hoofdredacteur Gie Goris een uitgebreid interview met Jan Pronk, lange tijd de personificatie van “Nederland Gidsland” en nog steeds een held voor het progressief internationalisme. Kortom, iemand waar ik veel bewondering voor heb.

Jan Pronk bij Nationaal Archief & Spaarnestad Photo join Wikipedia

Jan Pronk

Als minister voor Ontwikkelingssamenwerking en later voor Milieu zette Jan Pronk Nederland op de wereldkaart als de natie die mondiaal bestuur en internationale solidariteit zo belangrijk achtte, dat ze er ook de nodige middelen voor opzij zette.

In het interview trekt hij van leer tegen de westerse zelfgenoegzaamheid en het verdwijnen van de internationale solidariteit en wederzijds begrip. Ontwikkelingssamenwerking is (opnieuw) verworden tot handelsbelangen en conflicten in het Midden Oosten worden gevoed door onze interventies. Kortom een analyse die hij deelt met Robert Fisk.

Gelukkig is er nog de niet-gouvernementele samenwerking, al dan niet op lokaal vlak.

Zo heeft de Berlaarse bevolking gelukkig een lange traditie om verder te kijken dan de eigen gemeentegrenzen en weet dat oorlog, onrecht en armoede niet aan onze landsgrenzen stopt. Onze Gemeentelijke Raad voor OntwikkelingsSamenwerking (GROS) is dan ook een zeer dynamisch orgaan.

Onder impuls van het GROS werd Berlare een Fairtrade-gemeente. Dit betekent dat het bestuur, de inwoners, de organisaties en de bedrijven in onze gemeente aandacht hebben voor duurzame producten en eerlijke handel.

fair20trade

logo Fairtrade

Een mooi jaarlijks terugkerend event is het Fair Food Feest. Een feest met gezellige optredens, workshops, lokale en fairtrade producten.

De Oxfam Wereldwinkel van Berlare trekt natuurlijk al veel langer aan de kar van duurzame wereldhandel. Helaas stopte winkel in Berlare, maar gelukkig loopt de educatieve werking verder en blijven de producten te koop via het Voedselteam Donkgemeenten en in het Fruithoeksken.

Op de laatste gemeenteraad werden de voorstellen van de GROS voor het ondersteunen van enkele noord-zuidprojecten goedgekeurd. Jaarlijks gaat 10 000 euro naar projecten in het zuiden. Onder meer Finado Ethiopië,  Werkgroep Pater De Visscher, The Village vzw, Face for children in need vzw en Rumahedi kunnen hiervan profiteren.

finado_logo

logo Finado

Finado moet ik hier niet meer voorstellen, Comité Pater De Visscher is meer dan een steuncomité voor de pater, en er zijn ook nieuwe organisaties, zoals The Village, de vzw van Willy Neels uit Overmere en Leon Peeters uit Kalken. Zij helpen Oegandese kinderen met een verstandelijke beperking en werken aan bewustwording bij de lokale bevolking om deze kinderen niet te verstoten.

Toch is onze wereld ondanks deze initiatieven nog steeds niet de ideale plaats waarvan we allemaal dromen. We herdenken momenteel de verschrikkingen van de Eerste Wereldoorlog, maar nooit waren er meer conflicten in de wereld. De burgeroorlog in Syrië, de crisis in Oekraïne, het oplaaiende geweld in Gaza, de vergeten conflicten in Centraal Afrika. Het lijkt wel of de hele wereld in oorlog is.

De wereld in Berlare

Ondanks dat Berlare een weinig diverse gemeente is, leeft ook hier een deel van de wereld. Onze gemeente telt 14758 inwoners, waarvan 14463 Belgen. 295 inwoners, of 2% van de bevolking, hebben een vreemde nationaliteit. De grootste groep buitenlanders (45 inwoners) is afkomstig uit: … Nederland.

nationaliteiten-per-gemeente-web

Bron: Het Nieuwsblad

De Leesdijk, de organisatie van de openbare bibliotheken uit onze omgeving, organiseert sinds kort in hun bibliotheken een Taalpunt Nederlands. Dit moet anderstalige nieuwkomers in staat stellen om sneller onze taal te leren. Oprecht een goed initiatief, niets te vroeg. In verschillende andere gemeenten bestaan die reeds enige jaren. In het Taalpunt Nederlands staan alle materialen, zoals taalcursussen en maatschappelijke oriëntatie, voor anderstaligen samen.

dirkvandermaelen

flyer van een lezing van Curieus

Wie facebook volgt zal het soms anders denken, maar Berlare is een warme gemeente met een hart voor haar buren en voor mensen uit verdere gebieden in de wereld. Tijdens de vluchtelingencrisis vonden verschillende vrijwilligers elkaar om, vaak in alle stilte, de vluchtelingen in Berlare een menswaardig onderkomen te geven. Ze hebben toen daarvoor een afzonderlijke facebookgroep opgericht: Inwoners van de Donkgemeenten met het hart boven hard.

Het GROS, de gemeentelijke raad voor ontwikkelingssamenwerking, is een prachtig orgaan. Laten we een sterke reactie vragen van het huidige bestuur én aan alle politiek partijen om ook in de volgende legislatuur hierop in te zetten.

 

 

 

 

 

 

Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, Nieuws, visie | Tags: , , | 1 reactie

Op uw gezondheid ..

logo

Logo Gezonde Gemeente

Met nieuwjaar wensen we elkaar een goede gezondheid, toch wel het belangrijkste in een mensenleven. De belangrijkste kerntaak van het gemeentebestuur is het welzijn van haar inwoners en het bevorderen van hun gezondheid is daar een belangrijk onderdeel van.

Berlare wil zich inderdaad profileren als een gezonde gemeente en schreef zich in de actie van de vzw Vlaams Instituut voor Gezondheidspromotie en Ziektepreventie. In 2016 ondertekenden het OCMW en de gemeente het charter van de Gezonde Gemeente. Daarvoor werd een samenwerkingsovereenkomst afgesloten met vzw Logo Dender.

In 2016 was het thema “verslavingen”. We moeten helaas vaststellen dat in onze gemeente nog steeds mensen lijden onder drugsmisbruik, zoals ik in een vorig artikel beschreef. Met cursussen stoppen met roken en brave campagnes naar jongeren toe zullen we er niet komen.

Dit jaar was het thema “gezonde voeding” het thema, helaas is daar weinig van bij gebleven. Het Voedselteam Donkgemeenten werd opgericht, maar daar heeft het gemeentebestuur zelf weinig verdienste aan. Dat een diëtiste uitleg kwam geven over etiketten op voedingswaren is aan veel mensen voorbij gegaan.

2018 zou het jaar van de “beweging”. Tijd om de oncomfortabele verkeersinfrastructuur onder handen te nemen, zodat we op een veilige en comfortabele manier werk kunnen maken van dit voornemen.

Na lang aandringen gaat Berlare investeren in extra AED-toestellen. Die zullen ingezet worden in verschillende gemeentelijke gebouwen, zoals de sporthallen in Berlare en Overmere, De Venne en  de Festivalhal.

Allemaal mooie doekjes tegen het bloeden, want een echt gezondheidsbeleid kan dit (nog) niet genoemd worden. Dure losse flodders zonder coherente visie en met weinig aantoonbare return.
Laten we anderzijds elk initiatief dat de gezondheid van onze bevolking ten goede komt, hoe klein ook, toejuichen. Zelfs wanneer er maar één persoon met gebaat is, is dat gewonnen.
Laten we in elk geval werk maken om samen tot een visie te komen hoe we echt kunnen werken aan de gezondheid van de inwoners van Berlare.
Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, Nieuws | Tags: , , , | 3 reacties

Fuseren: laten we de troeven zelf in handen nemen

Als ik eerlijk moet zijn, dan mogen we niet langer wachten. Laten we onmiddellijk onderhandelen met andere gemeenten om te fuseren. Nu kunnen we nog kiezen en krijgen we mooie financiële voordelen. Als we dat niet doen, zullen binnen enkele jaren de fusies voor ons beslist worden en dan zonder voordelen.

OostVlaanderen

By Wikibelgiaan CC BY-SA 3.0 via Wikimedia Commons

Ik kon mijn gesprekspartner geen ongelijk geven. Nieuwe fusies zijn onvermijdelijk, want de meeste gemeenten zijn te klein om het steeds complexer wordende takenpakket uit te voeren, vooral op vlak van competenties, infrastructuur en technologie.

Steeds meer bevoegdheden worden doorgeschoven naar de gemeenten, zoals welzijn, gezondheidszorg en kinderopvang. Dit is nu reeds moeilijk om dragen voor een kleine gemeente en deze druk zal alleen maar toenemen. Ondersteuning door de provincies mogen we stilaan vergeten, want in 2018 zijn die helemaal uitgekleed. De schaalgrootte van veel gemeenten, om de uitdagingen van het heden en de toekomst aan te kunnen, is te klein.

In Vlaanderen zijn er bijna 100 intercommunales en meer dan 2.000 andere samenwerkingsverbanden van gemeenten, omdat de meeste gemeenten te klein zijn voor veel van hun taken.

logo_dds

DDS, één van onze bekendste intercommunales

Toch zijn intercommunales geen oplossing: ze liggen terecht onder vuur door hun ondoorzichtige structuren, het ondemocratische beleid en de weinig efficiënte organisatie. En dan spreken we nog niet over de overdreven vergoedingen voor de vertegenwoordigers.

Zoals Guy Tegenbos het stelt in De Standaard:

Die intercommunales eigenen zich het label ‘van openbaar belang’ toe, maar functioneren in feite als privébedrijven. De goede bedoelingen van vele bestuurders ten spijt, verdedigen ze niet in de eerste plaats de belangen van de burgers of van de gebruikers. Integendeel. Ze streven winstmaximalisatie na.

Zijn oplossing is simpel:

En als gemeenten zoveel samenwerkingsverbanden moeten oprichten, betekent dit dat ze te klein zijn, en dan moeten ze durven samen te gaan.

Vlaanderen staat hier niet alleen. In Nederland heeft zonder veel tegenstand en moeite het aantal gemeenten flink gereduceerd, Denemarken heeft zijn gemeentefusies achter de rug en Duitsland heeft concrete plannen.

Het was de ambitie van de huidige Vlaamse regering om de macht van de provincies te verleggen naar Vlaanderen en de gemeenten én het aantal gemeenten drastisch terug te schroeven tegen de verkiezingen van 2018. Helemaal geslaagd kun je deze ambitie niet noemen, maar toch heeft het enkele gemeenten in beweging gezet.

De laatste fusie in België dateert reeds uit 1983, toen Antwerpen fuseerde met zeven randgemeenten en volgens de geruchten bij experten, zoals Johny Vansevenant, zal de verplichte fusie wel eens in het volgende regeerakkoord kunnen staan.

Wie …

In februari konden we in de krant lezen dat de Limburgse gemeenten Meeuwen-Gruitrode en Opglabbeek er ernstig over na denken om te fuseren. Beide gemeenteraden hebben deze fusie principieel goedgekeurd. Vanaf 2019 gaan Meeuwen-Gruitrode en Opglabbeek vrijwillig op in één gemeente. Het wordt de eerste fusie in 33 jaar. Deze gemeente zal 23.500 inwoners tellen en de qua oppervlakte de grootste van Limburg worden. Op 14 oktober 2018 worden er gezamenlijke gemeenteraadsverkiezingen gehouden.

De reden van de fusie is vooral zorgen dat de nieuwe gemeente haar dienstverlening kan handhaven, zonder haar lasten te moeten verhogen (dit moet ons gemeentebestuur als muziek in de oren klinken). De Vlaamse regering biedt de gemeenten een schuldovername van in totaal 11,7 miljoen euro.

Ook Kruishoutem en Zingem gaan samensmelten in 2019. De belangrijkste reden is opnieuw van financiële aard, de nieuwe fusiegemeente zou bijna schuldenvrij zijn. Een andere reden is dat ze willen anticiperen op een verplichte fusie en niet willen aansluiten bij een grote stad, maar het heft in eigen handen wilden nemen en onderhandelen in gelijkaardigheid en gelijkwaardigheid.

260px-dorpen-mariekerke-en-sint-amands-1343976005

Sint-Amands, straks gefuseerd met Puurs.

Dan is er nog Sint-Amands die gaat fuseren met Puurs omdat de kleine gemeente vindt dat ze niet de financiële draagkracht heeft om alle nodige investeringen te doen zonder de belastingen significant te verhogen.

Overpelt en Neerpelt zullen fuseren in 2019 tot Pelt. Jaak Fransen, burgemeester van Overpelt, verwoordt het zo in de De Standaard:

Als we het niet doen, zal het ons later misschien verplicht worden, maar ik vermoed dan wel zonder de financiële meevallers die we vandaag wel krijgen.

Aalter en Knesselare fuseren ook, en dat inspireerde Eeklo om actief op zoek te gaan naar een fusiepartner. Helaas waren de buurgemeenten niet zo enthousiast. Daardoor zou Eeklo wel eens de kleinste entiteit van het Meetjesland kunnen worden.

De laatsten in de rij waren Deinze en Nevele. De twee burgemeesters kondigden dit begin juli, tot verrassing van de inwoners, aan op een persconferentie. Dit wordt met 43.000 inwoners de vijfde stad in Oost-Vlaanderen.

Andere gemeenten kiezen voor een “fusie-light”: zo vormen Turnhout, Oud-Turnhout, Beerse en Vosselaar vanaf nu de Stadsregio Turnhout, die intensief gaat samenwerken op het vlak van mobiliteit, economie en toerisme.

Sommigen roepen Genk en Hasselt op om te fuseren tot Limburg Stad en daardoor de derde stad van Vlaanderen te worden, na Antwerpen en Hasselt.

Uiteindelijk worden het dus zeven fusies: Aalter met Knesselare, Puurs met Sint-Amands, Meeuwen-Gruitrode met Opglabeek, Overpelt met Neerpelt, Zingem met Kruishoutem, Lovendegem, Waarschoot en Zomergem en Deinze met Nevele). Toevallig of niet, het zijn allemaal CD&V-gemeenten. Ook met de fusie van 1976 had de CVP de rekeningen goed gemaakt, want met de daaropvolgende verkiezingen boekten ze een klinkende overwinning.

Waarom …

Fusie is een emotioneel onderwerp omdat de meeste mensen zich sterk verbonden voelen met hun gemeente en die gemeente niet graag zien opgaan in een groter geheel. Hoe gevoelig het thema ook is: de meeste experts zijn van mening dat schaalvergroting noodzakelijk zal zijn. 25.000 inwoners lijkt het minimum te zijn om voldoende bestuurskracht te hebben om aan de verwachtingen van de burgers te voldoen. Vlaanderen heeft echt geen 308 sjerpen nodig. De gemiddelde grootte van een Vlaamse gemeente is 20 000 inwoners, dus Berlare is wat aan de kleine kant.

building-1804030_640

Schaalvergroting betekent meer mogelijkheden

Zal de verplichting om te fuseren binnenkort onafwendbaar zijn? Alles wijst er op dat in de komende jaren de druk om te fuseren tot grotere, en performantere gemeenten, alleen maar zal toenemen.

In de vorige legislatuur probeerde Geert Bourgeois (N-VA), als Vlaams minister van Binnenlands Bestuur, om gemeenten aan te zetten tot een samensmelting. Maar hij kwam van een kale kermis thuis: op de vage interesse van de Oost-Vlaamse gemeente Kruibeke na, was er toen op lokaal niveau bijzonder weinig animo te bespeuren.

Nu wordt de fusie met zachte hand aangemoedigd. De Vlaamse overheid belooft een schuldovername van 500 euro per inwoner wanneer gemeenten vrijwillig fusioneren.  “Die fusiebonus krijgen ze om orde op zaken te kunnen stellen, financieel gezien”, zegt de woordvoerder van bevoegd minister Liesbeth Homans, Jan van der Vloet. “De gemeenten krijgen daar natuurlijk wel begeleiding rond vanuit onze administratie, zodat ze het niet allemaal zelf moeten uitzoeken. Dat maakt de fusie voor hen toch aannemelijk, want het is de bedoeling dat de gemeenten er sterker uitkomen.”

De schuldovername is niet de enige wortel die voorgehouden wordt. Gemeenten die fuseren worden ook extra schepenen beloofd, waarschijnlijk om te voorkomen dat het mogelijke verlies van een mandaat een reden zou zijn om de fusie tegen te houden. De extra werkdruk door de fusie is ook een reden om extra schepenen toe te kennen. De nieuwe gemeente zou in de eerste legislatuur na de fusie recht heeft op twee extra schepenen tegenover gemeentes met een gelijkaardig inwonersaantal. Dat zou in de legislatuur daarna terugvallen op één extra schepen.

Toch is er een keerzijde. Johny Vansevenant verwijst ondermeer naar de Nederlandse situatie: de gemeenten in Nederland werden gemiddeld twee maal zo groot als de Belgische, maar hun ambitie werd ook twee maal zo groot. Dure projecten en hooggekwalificeerd personeel zorgen dat de uitgaven hoog blijven en samengesmolten gemeenten kunnen moeilijk hun overtallig gemeentepersoneel afdanken.

Toch weegt dit niet op tegen de efficiëntiewinst en de betere dienstverlening bij een fusie.

En Berlare …

De grootste reden voor de Vlaamse overheid om de fusies te promoten is te komen tot grotere entiteiten van 30 000 tot 50 000 inwoners. En laten de huidige fusies daar nu net niet aan beantwoorden, integendeel, het zijn defensieve fusies om een evidente samensmelting met een grotere gemeente te voorkomen. Zoals het geval is voor Zingem en Kruishoutem met Oudenaarde, voor Meeuwen-Gruitrode en Opglabbeek met Genk en Laarne met Wetteren.

En de andere gemeenten? Tja, het zoals Guy Tegenbos schrijft:

Het is moeilijk te begrijpen: de helft van de Vlaamse Parlementsleden die het fusiedecreet goedkeurden, is ook burgemeester of schepen. Zij onderschreven allemaal de nood aan fusies en de formules die het decreet daarvoor biedt. Maar als puntje bij paaltje komt, doen ze in de eigen gemeente niets.

Postjes en gebrek aan visie remmen fusies tussen gemeenten af

Hoe staat het dichter bij huis? In september lieten de burgemeesters uit onze regio, inclusief Katia Gabriels, weten dat ze geen interesse hebben in een nieuwe fusiebeweging. Wel trekken ze de kaart van nauwe samenwerking, zonder die mogelijke samenwerking te verduidelijken. De Zeelse burgemeester liet evenwel de deur op een kier, Patrick Poppe (Open Vld), vond zijn gemeente met meer dan 20 000 inwoners groot genoeg om alle kerntaken aan te kunnen, maar “Indien een kleinere gemeente met de vraag komt om te fuseren, zijn we echter wel bereid om met hen rond de tafel te zitten.”

station_zele_-_foto_4_28200929

Fuseren we straks verplicht met Zele?

Intussen is ook onze politiezone tot de conclusie gekomen dat hun schaalgrootte onvoldoende is om hun taken naar behoren uit te voeren. Politiezone Zele-Berlare gaat intensief samen werken met politiezone Hamme-Waasmunster.

In de afgelopen weken bleek een fusie met Berlare, Laarne of Wetteren voor burgemeester Kenneth Taylor (Samen) van Wichelen bespreekbaar, maar in de hoofden van zijn inwoners was dit idee nog niet rijp.

Toch blijft het idee in Wichelen sudderen. De nieuwe, linkse beweging #Anders bevroeg de bevolking over een mogelijke fusie. Berlare wordt daarin expliciet vermeld, tot frustratie van Wetteren. De toekomstige naam voor de fusiegemeente zou Wuitbossche (kunnen) worden. Op 10 december gingen de burgemeesters van Wichelen, Lede en Aalst in debat over gemeentefusies.

De vrijwillige fusie en de daaraan verbonden voordelen hebben we intussen gemist. Het is immers een lang proces van communicatie en consultatie nodig voor men aan de slag kan  gaan. Dit op korte termijn forceren zou de goodwill bij de bevolking stevig hypothekeren. Zo werden voor de inwoners van Kruishoutem en Zingem verschillende infoavonden georganiseerd, er kwam een website met veelgestelde vragen en alle adviesorganen werden gecontacteerd. Als we echter langer wachten zullen we het moeten doen met de overblijvende brokken (lees: minder interessante gemeenten).

Met wie …

Met wie zouden we fuseren? Onze buurgemeenten zijn: Lokeren, Zele, Dendermonde, Wichelen en Laarne.

Lokeren en Dendermonde zijn centrumsteden en daar is een mogelijke fusie minder aan de orde. Lokeren valt trouwens ook buiten ons arrondissement. Dat lijken dus de minst evidente fusiepartners.

Op dit moment flirt Laarne, tot ongenoegen van Wetteren, met Destelbergen voor een eventuele fusie. Deze keuze is ook ingegeven door de grootte van de partner. Volgens de burgemeester van Laarne:

‘Als je aansluit bij een grote gemeente, heb je maar weinig in de pap te brokken.’

Dit gaat wel in tegen het idee dat ze zouden fuseren met de partners uit hun politiezone (Wichelen en Wetteren).

Met Zele is er intussen wel een intense samenwerking in een gemeenschappelijke politiezone. Het onderzoek van VIVES, Vlaams Instituut voor Economische Samenwerking, over de gewenste gemeentefusies in 2014 koppelde Berlare wel degelijk aan Zele.

Op een pagina van de website van het provinciebestuur Oost-Vlaanderen kun je per gemeente een ruime informatiefiche vinden en de Standaard goot financiële informatie van de gemeenten in een overzichtelijk kaartje. Zo kun je zelf je oordeel vormen.

Ik zette zelf enkele vergelijkingscijfers op een rijtje:

oppervlakte  inwoners gemiddelde netto inkomen huidige coalitie
Berlare 14 765 3821,83 ha  14 790 19 324 euro  Open Vld, onafhankelijke
Zele 20 813 3329,45 h  20 713 17 155 euro Open Vld, LIJST MASSART, ZDB, sp.a – Groen
Wichelen 11 421 2319,49 ha  11 442 19 733 euro Samen (oa. Open VLD)
Laarne 12 303 3258,22 ha  12 336 20 916 euro Open VLD en CD&V
Gemiddelde 18 379 euro
Gemiddelde Vlaanderen 18 163 euro
Gemiddelde België 17.684 euro

Bronnen:
http://bestat.economie.fgov.be/
Het Nieuwsblad

Om toch alles in perspectief te zetten: volgens het onderzoek van Het Nieuwsblad eindigde Zele op plaats 33 als beste Vlaamse Gemeente om in te wonen, Laarne kwam op 116 en Wichelen pas op 205. Berlare strandde op 131.
Uiteraard zijn, volgens mij, de 3 Donkgemeenten de beste plaats ter wereld , maar we kunnen er samen nog een betere plek van maken.

Hoe pakken we een fusie aan?

De fusies, echt wel noodzakelijk, moeten bedachtzaam aangepakt worden, want de verplichte fusiegolf van 1976 is op veel plaatsen nog niet verteerd. De overheid maakte toen de fout om de inwoners niet te betrekken en geen rekening te houden met de emotionele band die mensen hebben met hun woonplaats.

De Vlaamse overheid plaatste een draaiboek voor gemeenten met fusieplannen online en geïnteresseerde gemeenten kunnen ook individuele ondersteuning vragen aan het Agentschap Binnenlands Bestuur.

Enkele burgemeesters van toekomstige fusiegemeenten lieten alvast tien tips noteren door de Standaard voor een succesvolle fusie.

Voor de tiende tip, “wacht niet af”, is het alvast te laat. Moest ons bestuur zijn verantwoordelijk genomen hebben, konden we zelf onze fusiepartner(s) kiezen en de bonus van 500 euro schuldovername per inwoner opstrijken. Die bonus zijn we kwijt en als we niet snel in actie schieten, worden we willens-nillens in 2024 bij Zele gevoegd. Ook de andere tips blijven waardevol, zoals de oproep om je ego als politicus opzij te zetten en je bevolking gerust te stellen.

Tot besluit

Ondanks dat de fusie van 1976 in Berlare, Overmere en Uitbergen nog steeds niet verteerd is in de geesten van veel mensen, moeten we minstens een nieuwe fusie onderzoeken als een daad van goed bestuur. En graag in alle openheid.

Met opnieuw de woorden van Guy Tegenbos:

De gemeente wordt de regisseur van veel beleidsdomeinen, dat vergt sterkere en dus grotere gemeenten.

In tijden dat gemeenten steeds meer vertrouwen op ondoorzichtige structuren van intercommunales om taken over te nemen omdat ze die niet langer alleen aankunnen, is een fusie een effectievere én democratischere oplossing.

Fusies zorgen ook voor het samensmelten van colleges en gemeenteraden, waardoor ook minder mandatarissen nodig zijn. Dit zou gefundenes fressen voor iedereen die roept dat er teveel “postjes” zouden zijn.

Laten we er dus zelf over na denken, voor dat gedaan wordt in ons plaats. Kiezen we onze eigen huwelijkspartner of wachten we tot we uitgehuwelijkt worden?

Lokale gezagsdragers, haal jullie kop uit het zand en neem je verantwoordelijkheid op! De financiële voordelen hebben we nu verspeeld, straks verspelen we de kansen om onze eigen fusiepartner te kiezen.

En weet je, ook na een volgende fusie zullen de inwoners van Berlare Puitenkloppers blijven, zoals de inwoners van Uitbergen Teutemensen en die van Overmere Smouters zullen blijven.

Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, Nieuws, visie | Tags: , , , , | 4 reacties

2 jaar later

9200000035651158Vandaag 2 jaar geleden startte ik deze blog. Enerzijds om mijn hart te luchten, anderzijds om mijn ideeën en visie te toetsen. Ik schreef over grote ideeën en kleine zaken, over nationale politiek en persoonlijke interesses.

Ik spuwde mijn gal over het gebrek aan sociaal beleid, de teloorgang van de Donk en de weinig transparante lokale overheid.

Bij die kritiek probeer ik ook steeds de alternatieven te formuleren die nodig zijn om een volwaardig lokaal beleid vorm te geven. Momenteel ontbreekt het huidige beleid aan visie, strategie en ambitie, maar belangrijker: dit gemeentebestuur laat mensen in de kou staan en verkwanselt ons natuurlijk erfgoed.

Op de afgelopen 2 jaar ben ik er niet milder op geworden, integendeel, de boosheid is alleen maar toegenomen, maar ook de wil hier iets aan te doen. Zoals punkgrootheid, Johnny Lydon, het ooit schreef en zong: “Anger is an energy”.

Ik wil jullie, de lezers, bedanken en weet dat ik jullie feedback steeds apprecieer, ook al ben ik er niet steeds met akkoord. Want weet: door discussie ontstaat visie en laten we daar juist veel behoefte aan hebben.

Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, Persoonlijk | Tags: | Een reactie plaatsen

Kerstcadeau met een laagje sociaal vernis

a_merry_corporate_christmas

Bron: Democratic Underground (https://www.democraticunderground.com/)

Sint-Maarten is al een tijdje de Schelde afgevaren, Sinterklaas is terug naar Spanje, morgen Kerstmis, daarna is het Nieuwjaar. Tijd voor cadeautjes! In oktober zijn het immers gemeenteraadsverkiezingen.

In de gemeenteraad van 20 december refereerde zelfs de voorzitter naar het nakende kerstfeest en de cadeautjes. Steven Baeyens, CD&V, sprak liever over verkiezingscampagne met het geld van de belastingsbetaler.

Waarover gaat het? Het klassieke verhaal: in het laatste jaar voor de verkiezingen is er plots wel geld om de wegen te repareren of een toemaatje te geven door een (te) kleine verhoging van een bepaalde premie.

Zo bleek er plots toch budgettaire ruimte om de derdebetalersregeling van De Lijn op te trekken van 10 tot 20%. Nog steeds een pak minder dan wat andere gemeenten terugbetalen én niet voor studenten in het hoger onderwijs. Zeer jammer, want het zijn juist de hogere studies, die voor veel ouders een flinke aderlating zijn. 

Ook de gemeentelijke mantelzorgpremie (een premie voor mensen die de zorg opnemen voor iemand uit hun omgeving) werd verhoogd naar 300 euro. Pikant detail, in Berlare mag deze premie niet gecumuleerd worden met de zorgtoelage van de Vlaamse zorgverzekering, terwijl dit in andere gemeenten juist een voorwaarde is. De gemeentelijke premie is voor mensen met een BEL-score van 30 tot 34, de premie van de Vlaamse zorgkas is vanaf 35 of meer. Bovendien kunnen enkel 65-plussers gebruik maken van deze uitkering. Niet verwonderlijk dat slechts 30 mensen in onze gemeente hier van gebruik maken.

Dat schepen Arbijn dit tijdens de gemeenteraad mocht verkondigen op hetzelfde moment dat hij als onafhankelijke verder ging, is uiteraard geen toeval. 10 jaar lang hebben we de schepen (en voorzitter van de werkgroep armoede!) niet gezien of gehoord op sociale thema’s en nu mag hij van zijn liberale baasjes cadeautjes uitdelen. Ik herken een vrijage als ik ze zie.

Deze kerstcadeau van de OpenVLD is dan ook een doorzichtig manoeuvre om in het jaar voor de verkiezingen zich toch een sociaal vernislaagje aan te meten. De kansarmoede in onze gemeente zal daardoor helaas niet dalen en onze senioren zullen hun voorzieningen nog steeds duur moeten betalen.

Maar, hé, laten we vooral blij zijn met deze kleine overwinning. Hier worden de mensen reeds een beetje beter van. Een eerste stap naar een volwaardige sociaal beleid. Daar zullen we samen voor blijven ijveren.

 

Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, Nieuws | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

Sociale ongelijkheid in ons onderwijs

educational-opportunity-for-all_2-2In Vlaanderen kloppen we ons graag op de borst over ons onderwijs, maar op diverse rankings wordt België/Vlaanderen steeds meer ingelopen op vlak van onderwijskwaliteit.

Van de laatste blogpost van OESO-specialist Dirk Van Damme, kreeg ik het toch een koud.
De statistieken tonen dat in het Vlaamse onderwijs de sociale ongelijkheid het grootst is op de US na. Deze ongelijkheid wordt gelukkig in het latere leven deels goed gemaakt door de arbeidsmarkt en de sociale zekerheid.

En dan maar kwetteren over welke taal er op de speelplaats van gesproken worden …
Tijd dat we alle taboes over boord gooien en het conservatieve bastion, dat het onderwijs wel degelijk is, eens volledig hertekenen. Er zal iets meer nodig zijn dan de hervorming van het secundair onderwijs dat nu nog maar een keer werd uitgesteld.

Geplaatst in Internationaal, Nieuws, visie | Tags: | Een reactie plaatsen

Lessen uit de UK

labour_posterboard_hornsey_wood_green_7_may_2015Een kijktip: Labour – The Summer that Changed Everything

Dit is een BBC-documentaire over de verkiezingscampagne van Labour deze zomer, die resulteerde in een ongelooflijk resultaat. De makers volgen enkele campagnevoerders in de aanloop en de nasleep van de verkiezingen. Van de wanhoop bij aanvang door de slechte poll’s, de revolte van de “oude” krokodillen (vaak jonger dan Corbyn) tegen de figuur van Jeremy Corbyn, het sprankeltje hoop, tot de onverwachte overwinning en de consolidering van de vernieuwing in de partij.

Vooral de disruptieve campagne van de Momentum-beweging speelde hierbij een belangrijke rol. Deze jongeren maakten van Corbyn, toch een beetje een saaie, oudere man, een hip merk en het symbool van het linkse reveil.

Er is hoop voor links in Europa.

Geplaatst in Internationaal | Tags: , , | Een reactie plaatsen

Hoe mensen in armoede bij cultuur betrekken

dkzczehvwaaiid3_0

bron: www.wichelen.be

Volksverheffing, ooit één van de socialistische idealen, was het idee dat we mensen een beter en voller leven konden bieden door hen zoveel mogelijk toegang te bieden tot cultuur in de brede zin van het woord. De eerste bibliotheekwet werd in 1921 uitgevaardigd door de socialistische minister Jules Destrée, niet toevallig twee jaar na de Wet Vandervelde (ook een socialist), die het alcoholmisbruik aan banden wilde leggen. Arbeiders moesten immers ontvoogd worden en uit de cafés gehouden worden.

jules_destree

Jules Destrée

Helaas is er bijna 100 jaar na de Wet Destrée nog steeds veel werk aan de winkel:

Mensen in armoede – vooral ouderen, alleenstaanden en laaggeschoolden – komen maar zelden toe aan cultuurparticipatie. 74 procent van de laaggeschoolden hebben nog nooit een muziekoptreden, theaterstuk of amateur voorstelling bijgewoond, 66 procent heeft nog nooit een museum of galerie bezocht.

logo_netwerkarmoedeDit lezen we in het onderzoek van het Netwerk tegen armoede en Locus. De diversiteit in onze samenleving weerspiegelt zich vandaag niet in de deelname aan het sociaal-culturele aanbod in Vlaanderen. Zo is er een kloof tussen de leefwereld van mensen in armoede en de sociaal-culturele sector. Cultuur- en vrijetijdsdiensten, sociaal-culturele organisaties, musea, bibliotheken, cultuur- en gemeenschapscentra moeten zich steeds meer bewust zijn van  hun opdracht naar publieksdiversiteit en het bereik van kansengroepen.

Kansarmoede is armoede aan kansen, kansen om het te maken in de samenleving, kansen om een goede job te vinden, om je kinderen een mooie toekomst te geven. Die kansen komen natuurlijk niet uit de lucht vallen en zijn ook niet gelijk verdeeld onder de mensen. Kansen ontstaan door het netwerk die mensen hebben, hun familie, hun buren, hun collega’s en hun vrienden. Dit wordt het sociaal kapitaal genoemd. Daarnaast ontbreekt hen vaak aan kennis over waarden, normen en omgangsvormen in de “succesvolle” groepen in de maatschappij, waardoor ze geen aansluiting vinden bij andere klassen.

Sociale relaties bepalen in grote mate mee de mogelijkheden tot maatschappelijke integratie en participatie aan de samenleving. Dit kunnen we bevorderen door hen te laten deelnemen aan cultuur, sport en het verenigingsleven. Isolement versterkt immers armoede, onder de mensen komen, kan een opstap vormen in de deelname in de samenleving.

Dit is zeer relevant voor onze gemeente waar het aandeel mensen in kansarmoede spectaculair stijgt.20160817_152042

Elk OCMW kan putten uit een fonds waarmee ze deelname van kansarmen aan activiteiten of manifestaties kan stimuleren. Het kan dit doen door een individueel voordeel toe te kennen, zoals de tussenkomst in de kosten voor een toegangsticket, maar het kan ook een collectief voordeel toekennen door een manifestatie te ondersteunen die zich (niet exclusief) tot de doelgroep richt.

Sinds oktober kan in Berlare de UITPas gekocht worden, dit is een soort klantenkaart voor culturele, sportieve en andere vrijetijdsactiviteiten in onze regio. Zo kun je punten sparen voor diverse voordelen. Deze pas kost normaal voor volwassenen 5 euro, mensen met een beperkt inkomen, krijgen deze pas gratis en krijgen diverse zeer goedkoop toegang tot diverse activiteiten.

Uit de praktijk van verenigingen waar armen het woord nemen blijkt het grote belang en effect van vrijetijdsactiviteiten voor mensen in armoede op hun algemeen welzijn, sociaal netwerk, welbevinden, zelfvertrouwen… We pleiten er dan ook voor om ‘vrije tijd’ als grondrecht te beschouwen voor elke burger, en de UiTPAS in te zetten als instrument om dit recht waar te maken. Het is onaanvaardbaar dat cultuur, sport en ontspanning een luxe zijn voor diegenen die het kunnen betalen en niet toegankelijk is voor mensen die dag in dag uit in stress en armoede leven. Het doel van de UiTPAS moet dan ook zijn om elke burger die vandaag in armoede leeft te bereiken met een divers aanbod van vrije tijd en ontspanning.

Staat er in de nota over de UITPas van het Netwerk tegen Armoede.

Daarmee stapt gemeente Berlare in bij een netwerk van reeds een pak andere UITPas-gemeenten. Berlare sluit aan bij de UiTPASregio Dender of een samenwerking met nog 8 andere gemeenten: Aalst, Dendermonde, Erpe-Mere, Haaltert, Lede, Ninove, Wetteren en Wichelen.

Het streven is om te komen tot een algemene Vlaamse niet-stigmatiserende vrijetijdspas voor mensen in armoede en het startschot kwam er onder voogdij van minister Anciaux in 2009.

Het eerste proefproject werd uitgevoerd in regio Aalst tussen 2010 en 2013. Het Netwerk tegen armoede werd hierbij nauw betrokken.

De UiTPAS wil de participatiedrempels verlagen voor zowel participanten als organisatoren en lokale overheden. Vooral de financiële drempel tot vrijetijdsdeelname bij personen in armoede wil men op die manier wegnemen, die krijgen immers een UiTPAS met kansentarief. Die wordt toegewezen na een sociaal onderzoek door het OCMW.

De UiTPAS is te koop in bibliotheek Berlare, Cultureel Centrum Stroming, Dienst Citymarketing, Dienst Vrije Tijd en het Sociaal Huis.

vooruitvoorgevel

De Vooruit in Gent. Boven het podium van de theaterzaal staat: “Kunst veredelt”

Lijkt mooi, toch? Toch zijn er enkele aantekeningen te maken bij dit project in Berlare.

Mensen die in aanmerking komen voor de Uitpas voor mensen met een laag inkomen, moeten zich eerst aan een vragenlijst onderwerpen bij het OCMW, zelfs als ze voldoende bewijzen hebben dat ze tot die doelgroep behoren.

Daarnaast kunnen ze niet anoniem gebruik maken van hun kaart bij activiteiten van derden, daar zullen de organisatoren steeds opmerken wie ze een extra korting moeten bieden. Naast de ethische kant van de zaak vraag ik me af of deze procedure de toekomstige GDPR-richtlijn, inzake privacy, kan doorstaan?

Het Netwerk tegen Armoede organiseert ook opleiding voor de cultuursector en het verenigingsleven. Ideaal om dit ook lokaal te laten organiseren voor het verenigingsleven om in dialoog te gaan met mensen in armoede, om inzicht te krijgen in de complexiteit van de thematiek en om te leren hoe drempels weg te werken.

Vooral de openbare bibliotheek is de meest laagdrempelige culturele instelling, de meest toegankelijke plek voor informatie en de gemeentelijke dienst met de meest klantvriendelijke openingsuren.

cover-thuis-in-de-bibToch is ook de drempel tot de bibliotheek voor mensen in armoede nog vaak te hoog en krijgt de bibliotheek vanuit andere diensten niet de status als partner in het bestrijden van kansarmoede. De sociale identiteit van de bibliotheek is in de loop de laatste decennia verschoven van een “boekerij” naar een ontmoetingsplek die mensen connecteert met informatie, cultuur, vorming en ontspanning, maar ook met andere mensen. De bibliotheek is een ontmoetingsplek geworden waar mensen uit allerlei lagen van de bevolking van elkaar kunnen leren. Mooie cases om te bezoeken zijn Puurs en de Brugse Poort.

In Puurs organiseerde men ‘Het project ‘wARM welkom in de bib’, dat draait rond initiatieven om de bibliotheek nog meer toegankelijk te maken voor mensen met een ‘kleine portemonnee’. Het was initieel een samenwerkingsverband tussen vzw De Schakel Puurs en de bibliotheken van Puurs, Bornem en Sint-Amands. De Schakel bracht in een themagroep  de barrières in kaart die mensen in armoede tegenhouden om de stap naar de bib te zetten. De Schakel en de drie bibliotheken organiseerden samen aangepaste ontmoetingsmomenten met een aangepaste rondleiding. Deze werking werd met de bibliotheek van Puurs actief verder gezet met de opstart van een bibclubje.

Laten we de UITPAS beschouwen als een eerste stap om mensen uit armoede te betrekken bij cultuur, niet de laatste.

Eén van de belangrijkste hefbomen om mensen uit kansarmoede te halen is “culturalisering”: zorgen voor trots en verbondenheid door het delen van normen, waarden, gewoonten, tradities en loyaliteit. Cultuur laat mensen groeien. 

 

Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, Nieuws, visie | Tags: , , , , | Een reactie plaatsen

BREAKING: Joke verricht nuttig werk in Berlare

De Zwarte Madam

schauvliege40Minister van Omgeving (nee, deze functietitel vinden we echt niet uit), Joke Schauvlieghe was duidelijk de kritiek beu dat ze nuttiger was op momenten dat ze niets deed dan wanneer ze haar rol als minister opnam. berlin_trash_can_on_museeinsel_282558351121429

Daarom koos ze afgelopen donderdag onze gemeente uit om mee te helpen vuilnis op te halen. Niet alleen de minister zelf, maar ook haar nieuwe collega’s en zelfs onze burgemeester waren blij dat ze eindelijk nuttig werk gevonden had.

Geplaatst in Berlare, Nieuws, Zwarte madam | Tags: , | Een reactie plaatsen

Mobiliteit in onze gemeente: mag het iets meer zijn

Mobiliteitsproblemen worden vaak geassocieerd met “te veel”: files, overvolle treinen en dichtslibbende stadskernen. Iets wat vooral in verstedelijkte omgevingen voorkomt, hoewel de files in Overmere er op dit moment ook mogen zijn.

In onze omgeving gaat het vooral over “te weinig”: vooral het aanbod van het openbaar vervoer laat te wensen over en staat onder druk. In Zele sloten de loketten van de NMBS.

partition_of_punjab2c_india_1947

Trein in Punjab 1947

Het aanbod van de Lijn in onze gemeente is trouwens ook niet om naar huis te schrijven. De Lijn moet én kan beter. Basismobiliteit moet immers een grondrecht blijven en niet vervangen worden door de goodwill van een (te) liberale overheid, die denkt aan de inzet van Uber-taxis.

colorful_bus_pakistani

Bus in  Pakistan

Tot voor kort was er geen tegemoetkoming voor de Buzzypas of Omnipas (de zogenaamde derdebetalerregeling) door de gemeente, zoals dit wel het geval is in veel andere gemeenten.

Een klein jaar geleden werd in de gemeenteraad een minimale tegemoetkoming goedgekeurd voor jongeren die met de bus naar school gaan, niet meer dan een habbekrats, maar hopelijk een eerste stap. Het gemeentebestuur komt voortaan tussen voor 10% in het abonnement Buzzy Pazz. De gemeente maakt daarvoor 20.000 euro vrij. Ter vergelijking de doortocht van de Ronde van Vlaanderen kost de gemeente 40 000 euro. Het was trouwens ook pas na lang aandringen van de oppositie dat deze troostprijs er kwam.

De tien procent (of 75% voor kansarmen) tegemoetkoming door de gemeente voor 12 tot 18-jarigen én de complexe procedure om ze te verkrijgen is echter een schijntje vergeleken met de andere gemeenten. In Berlare kunnen enkel scholieren genieten van deze korting, en niet de studenten, dat was ook niet voorzien in het geautomatiseerde aanbod van de Lijn, zodat mensen met de papieren, die ze eerst op de gemeente haalden naar een Lijnwinkel moesten rijden. Niet echt efficiënt en klantvriendelijk dus.

Niet alleen jongeren, ook senioren hebben transport nodig. Zo is het een smet op het seniorenbeleid dat het gemeentebestuur er nog niet in geslaagd is om een halte van De Lijn te laten plaatsen aan het woonzorgcentrum in Overmere.  Echte communicatie met de Lijn hierover bleek zeer moeilijk. Een frustratie, die gedeeld wordt door veel gemeentebesturen.
Ook andere middelen zouden de mobiliteit van senioren ten goede komen, zoals een minder mobielen centrale. Zo’n gemeentelijke minder mobielen centrale vinden we bijvoorbeeld in Dendermonde. In Vlaanderen is wel Minder Mobielen Centrale van Taxistop actief. Andere mogelijkheden verzamelde ik op een oudere post.
In mijn geboortedorp werkten we ooit de Bib-Bob uit: vrijwilligers die op de marktdag minder mobiele mensen naar de bibliotheek én de markt brachten. Lijkt me ook voor Berlare iets nuttigs, maar dan nog eerst een marktdag organiseren.
Onze gemeente kan meer doen om de mobiliteit van, naar én in onze gemeente te verbeteren.  Hoog tijd om in te zetten op basismobiliteit én -bereikbaarheid van iedereen. Uiteraard een taak voor de Vlaamse regering, maar ook het gemeentebestuur kan én moet haar steentje bijdragen.
Geplaatst in Berlare, Lokaal beleid, visie | Tags: , | Een reactie plaatsen