Joke Schauvlieghe blij met gekapte bomen in Kasteelpark
In het Kasteelpark moesten verschillende Amerikaanse eiken gerooid worden omdat deze exoten geen plaats meer hadden in inheemse natuurkader. Deze bomen werden gerecycleerd tot een prachtig speelterrein voor kinderen. Minster Schauvlieghe sprak hierover haar tevredenheid uit.
“Niet zozeer het speelterrein is een plus, maar vooral mijn persoonlijke doelstelling van het aantal gerooide bomen per maand werd hierbij gehaald.”, aldus de minister.
Ik vroeg mij af of ik de enige was die parallellen zag tussen de actuele gebeurtenissen in Turkije en die in het Duitsland van 1933.
In het begin van 1933, een maand nadat de nazi’s de verkiezingen wonnen en aan de macht kwamen, werd de Reichstag (het Duitse Parlement) in brand gestoken. Deze brand was het sein voor de democratisch verkozen kanselier Adolf Hitler om zijn macht te verstevigen. De communisten kregen de schuld, maar het waren vooral de nazi’s, die hier garen uit sponden.
De bevolking werd opgehitst tegen de socialisten en communisten, omdat ze een bedreiging zouden zijn voor Duitsland. Door enkele sluwe manoeuvres werd de grondwet buiten werking gesteld, wat het einde van de Weimar-republiek betekende.
Dit was het sein voor de nazi’s om politie, gerecht, pers en ambtenarij te zuiveren van anders denkenden. Diezelfde maand startte de boycot van de Joodse winkeliers.
Tijdens de Nacht van de Lange Messen (1934) schakelde Hitler al zijn concurrenten uit en de dictatuur was een feit.
De mislukte coup in Turkije is voor Recep Tayyip Erdoğan het sein om in één beweging komaf te maken met zijn opponenten en de erfenis van Mustafa Kemal Atatürk én alle macht bij hem te centraliseren. Zie je de parallel?
Ook toen reageerde de internationale gemeenschap zeer lauw en afwachtend en kwam ze maar in actie toen het te laat was.
Toen de Pokemon-jagers er op gewezen werden dat het echte paarden betrof, liet de reactie niet op zich wachten: “Wij gaan voor de ‘real-stuff’, virtuele beestjes vangen is voor mietjes”.
Jeugdherinnering, begin jaren tachtig: Weduwe met 3 kinderen moet vrij onverwacht haar woning verlaten. Gelukkig is er familie om voor een tijdelijk onderkomen te zorgen. Moeder kent iemand, die iemand kent, en na enkele maanden kan het gezin een sociale woning betrekken.
Tijden veranderen: nu is het aanbod van sociale huisvesting gevoelig uitgebreid en hoef je niemand te kennen om een woning toegewezen te krijgen. Toch?Waarschijnlijk besloot ik in die periode om socialist te worden …
Zorgen dat alle inwoners een gezonde en betaalbare woning hebben, is een kerntaak van elk gemeentebestuur. Dit behoort nu éénmaal tot de welzijnsmateries van een lokale overheid.
De welzijnsmateries : het sociale beleid van de gemeente waaronder asielzoekers, huisvesting, ouderenbeleid, gezinsbeleid, bijzondere jeugdzorg, lokaal sociaal beleid, gezondheidsbeleid, drugpreventie, de taken en opdrachten van het OCMW, …
De gemeenten hebben in de Vlaamse Wooncode een dubbele rol toebedeeld gekregen. Enerzijds is de gemeente de coördinator van het lokaal woonbeleid. Anderzijds heeft de gemeente een aantal uitvoerende taken op het vlak van woonbeleid.
De coördinerende rol bestaat onder meer uit in de organisatie van het lokaal woonoverleg, het opstellen van een woonplan en het uitvoeren van het grond- en pandenbeleid.
De uitvoerende rol van de gemeente bestaat uit:
het leveren van een bijdrage tot betaalbaar bouwen en wonen door:
advisering in sociale woningbouwprojecten;
vertegenwoordiging van gemeente en/of OCMW in een sociale huisvestingsmaatschappij;
het uitvoeren van het bindend sociaal objectief voor sociale woningen;
de kwaliteitsbewaking van de woningvoorraad door het:
ongeschikt of onbewoonbaar verklaren van woningen;
bijhouden van een leegstandsregister;
afleveren van conformiteitsattesten;
de klantgerichte dienstverlening.
Wat kort door de bocht betekent deze uitvoerende rol dat de gemeente niet alleen het recht, maar ook de plicht, heeft om mensen uit verkrotte of gevaarlijke woningen te halen en hen onder te brengen in een sociale woning.
Uiteraard betekent dit niet dat gemeentearbeiders zelf aan de slag moeten met mortel en truweel, het bestuur moet wel de planning, bouw en opvolging van sociale woningen faciliteren. Dit kan bijvoorbeeld door te participeren in een huisvestingsmaatschappij, zoals Berlare doet in Hulp in Woningnood.
Binnenkort bouwt Hulp in Woningnood 21 broodnodige sociale wooneenheden in het Molenveld. De hoogte van de bouwwerken zal 12 meter worden en dat vonden verschillende omwonenden te hoog, waarop ze een petitie startten.
Bouwsite Molenveld
Waarschijnlijk door deze petitie weigerde het schepencollege de bouwvergunning. Daarop ging Hulp in Woningnood in beroep bij de provincie, die de weigering verwierp. Het gemeentebestuur besloot om daartegen niet in beroep te gaan. Toch een beetje rare carrousel waarbij sommige mensen één keer in het pro-kamp zaten, als lid van de Raad van Bestuur, en een andere keer (schepencollege – gemeenteraad) tegen de bouwvergunning stemden. Of was het een manoeuvre om de handen in onschuld te wassen? De bouw kan binnenkort dus starten.
Laat Hulp in Woningnood voldoende sociale woningen bouwen en de wachtlijsten wegwerken in overleg met de buurt en in alle openheid.
Het is reeds een tijdje geleden dat de kunstenaar Christo (voluit: Christo Vladimirov Javacheff) van zich liet horen. De inmiddels 81 jarige Bulgaars-Amerikaanse “inpak-kunstenaar” had jaren nodig om zijn volgend project voor te bereiden. Zijn leeftijd weerhoudt hem niet om het nog grootser aan te pakken dan zijn laatste project. Hij heeft zijn oog laten vallen op Berlare. Meer dan 30 jaar na het inpakken van de Pont Neuf in Parijs, koos hij de brug aan het kasteel van Berlare uit om helemaal in te pakken.
“Maar deze brug is maar het begin”, aldus Christo, “Berlare wordt mijn pièce de résistance: ik ga immers een heel dorp inpakken.”
Vorige week op dinsdagochtend reed ik per fiets naar mijn werk in Gent.
Crash.
Bloed.
Stemmen in de verte.
Sirenes.
Het ene ogenblik reed ik op het fietspad, het ogenblik daarna lag ik bloedend op de openbare weg. Een onoplettende autobestuurder had zijn portier geopend op het moment toen ik passeerde. Ondanks mijn fluo-outfit had hij mij niet opgemerkt. Mijn helm zorgde er voor dat die deur er erger aan toe was dan ik.
Ik werd pijnlijk attent gemaakt dat de “zwakke weggebruiker” niet zomaar een platitude is: fietsers en voetgangers blijven overgeleverd aan de goodwill van autobestuurders. Ik ben groot, goed zichtbaar en ik kan blijkbaar tegen een stootje. Helemaal anders zijn de tienduizenden schoolkinderen en senioren die dagdagelijks het verkeer trotseren, ook in onze gemeente.
Het is de plicht van de overheid, ook van de lokale overheid, om van verkeersveiligheid een topprioriteit te maken en daar ook naar te handelen.
Reeds jaren leven we in onze gemeente op gespannen voet met het Agentschap Wegen en Verkeer (AWV) sinds zij de voormalige provinciewegen overnamen. Een eerste confrontatie was er tussen 2010 en het verwijderen van de verkeerslichten in de Burgemeesters De Lausnaystraat aan de Schoolstraat.
Toen het Gemeentebestuur het onderspit moest delven in dit dispuut besloot ze de toegang voor schoolkinderen zo veilig mogelijk te maken. Bij de renovatie van de IBO en de feestzaal werd gezorgd voor een doorgang tussen de Pastoor Pennestraat en de Burgemeesters De Lausnaystraat. Ook een verkeersvrij “Kloosterstraatje” (tussen Kloosterlandstraat en Kruisstraat) behoorde ook tot dit plan: een veilige fiets- en wandelweg dat frequent gebruikt wordt door jonge weggebruikers. Helaas werd deze weg op de laatste gemeenteraad toch deels open gesteld voor het autoverkeer.
Bij de wegenwerken op de N445 (Dendermondsesteenweg, Baron Tibbautstraat en de Fortstraat), zoals bij veel andere werken, mogen fietsers ervaren dat zij geen prioriteit zijn: wij moeten ons tussen de slecht geplaatste afrastering en het voorbijrazend verkeer laveren. Of zoals meermaals in Kalken: een kilometerslange omweg maken.
Wat gaan ze doen, ons in de hoek zetten?
Niet alleen de zwakke weggebruiker beleeft moeilijke tijden, de triestige grap van de plantenbakken in de Kerkstraat en de N445, zorgde voor een rits ongevallen met auto’s. Door deze en de andere wegenwerken ontstonden er op bepaalde plaatsen bovendien gevaarlijke putten in het wegdek.
Omdat dit gewestwegen zijn, is het gemeentebestuur niet bevoegd om er zelf iets aan te doen. Hopelijk belt de bevoegde schepen daarvoor dagelijks naar het Agentschap Wegen en Verkeer, want het gemeentebestuur is misschien niet bevoegd voor de gewestwegen, ze is wel degelijk verantwoordelijk voor de veiligheid van de mensen op haar grondgebied.
Iemand op Facebook maakte een terechte bedenking: moest het gemeentebestuur er zelf voor zorgen dat de juiste signalisatie er staat of zelf een emmertje asfalt in een put gieten, wat zou de reactie van het Agentschap of het Vlaamse Gewest dan zijn? “Wat gaan ze doen, ons in de hoek zetten?” Zou de gemeente vervolgd worden omdat ze haar verantwoordelijkheid neemt? Dit zou een mooie juridische case opleveren.
Een ander aanslepend dossier is de toekomstige heraanleg van de Emiel Hertecantlaan, waar een evenwicht gezocht wordt tussen bereikbaarheid van de winkels, de verkeersveiligheid en een mooi resultaat. Hopelijk wordt er hier geen enkele toegeving gedaan naar de veiligheid van de weggebruikers. Met een socialistische schepen zou dit geen probleem mogen zijn, dacht ik zo.
Enige tijd geleden verklaarde ik op deze blog reeds mijn bewondering voor Robert Owen. Het was deze sociaal bewogen ondernemer die in 1817 er voor pleitte om in werkplaatsen en fabrieken de achturige werkdag in te voeren. Hij beargumenteerde dit dat de technische vooruitgang een langere werkdag overbodig maakte en dat dit ook de welvaart van iedereen ten goede zou komen. Reeds in de 15e eeuw werd de eis om slechts acht uur per dag te werken veelvuldig onder de Engelse ambachtslieden gehoord.
De opkomende socialisten pikten dit snel op en het werd een symbooldossier. Om de strijd voor de achturige werkdag te versterken werd op op 21 juli 1889 op het oprichtingscongres van de Tweede Internationale in Parijs besloten om op 1 mei een socialistische feestdag in te leggen. Op 1 mei 1890 vonden in veel landen de eerste vieringen plaats. Toevallig of niet, de katholieken vieren op deze dag het feest van Sint-Jozef als arbeider.
Toch zou het nog tot 1921 duren eer de achturige werkdag in België werd ingevoerd.
Deze lange strijd is opnieuw actueler dan ooit, met het pleidooi van de huidige regering voor (eenzijdig) flexibeler werk en het afschaffen van de 38-urige werkweek.
Heeft 1 mei nog een betekenis in Berlare? De archetypische arbeider is inmiddels verdwenen, maar het idee dat de economie ten dienste van de mensen moet staan, in plaats van omgekeerd, is gebleven. Dit is voor mij ook het leitmotiv in mijn leven.
Socialisten hebben in Berlare nog werk, veel werk. We hebben geen behoefte aan een socialistische schepen die als een bloempot in het bestuur zit. We hebben behoefte aan een schepen die opkomt, niet alleen voor zijn eigen bevoegdheden, maar ook weegt op de sociale thema’s. De rusthuisprijzen in Berlare zijn immers bij de hoogste in Vlaanderen, we hebben lang, zeer lang, moeten wachten op een mantelzorgpremie, die naam waardig. 10 keer per jaar een gezellige maaltijd aanbieden is lang nog geen sociaal restaurant …
Er is dus nog veel werk.
Daarom moeten de socialisten en andere progressieve bewegingen de krachten bundelen om in 2018 de gemeenteraadsverkiezingen te winnen. Een zware taak, omdat we zeer ver in de geschiedenis moeten terug gaan om een verkiezing te vinden waar sp.a Berlare nog gewonnen heeft. Het nieuwe sp.a-bestuur heeft een zware taak om die banvloek te keren, de komende jaren hard te werken en de straat op gaan om mensen te overtuigen dat de socialisten nodig zijn. Als het bestuur hiervoor gaat, vinden ze in mij een medestander.
Ik wens iedereen een zonnige (want God is een socialist) 1 mei!
Tentoonstelling over Processies bij Heemkundige Kring Overmere
Vandaag was het Erfgoeddag met als thema rituelen, en ook in Berlare en Overmere zijn de heemkundige verenigingen van de partij met twee mooie tentoonstellingen.
Zijn fascinatie voor de geschiedenis van de 20ste eeuw is ingegeven door een grote bezorgdheid: het verloren gaan van een massa kennis van onze lokale samenleving. Er zit nog zo veel in de grond én in de hoofden van de mensen en dat mogen we niet verloren laten gaan.
We mogen blij zijn in onze gemeente dat er 2 sterke heemkundige kringen en één werkgroep erfkunde zijn. Heemkundige kringen zijn meer dan geschiedkundige hobby-clubs.
De heemkundige kring van Overmere beschrijft dit mooi op haar website:
Onze vereniging heeft als doel kennis te verzamelen in verband met Overmere en de belangstelling ervoor te vergroten en dit zowel in het verleden als in het heden. Zo proberen we de rijke geschiedenis van onze gemeente levendig te houden. Wij trachten dit te bereiken door onder andere het verrichten van studie enarchiefonderzoek, het uitgeven van publicaties, het houden van lezingen of het inrichten van tentoonstellingen.
Lokale geschiedenis bestuderen is niet alleen belangrijk om gebeurtenissen voor het nageslacht te bewaren, maar vooral om mensen bewust te maken van de context waarin ze leven. Door de geschiedenis te bestuderen, begrijpen we wat er gebeurt in de samenleving en waarom het gebeurt. Door de geschiedenis te bestuderen kunnen we trends in de samenleving zien en voorspellingen maken voor de toekomst, wat ook belangrijk is voor het lokale beleid.
Het is een cliché als een huis, maar geschiedenis leren, ook lokale geschiedenis, behoedt ons om fouten uit het verleden te herhalen.
Heemkundige kringen mogen niet op een eilandje zitten, laten we ze daarom koesteren en steunen. We moeten hen helpen bij het delen van hun kennis en hen zoveel mogelijk laten samenwerken met elkaar en met andere organisaties, zoals de openbare bibliotheek en de scholen.
Inspraak in het beleid: een volkskamer … ook in Berlare?
Eén van de redenen van deze blog was het democratische beslissingsproces dichter bij de mensen te brengen.
Democratie is geen statisch gegeven, het principe is nog steeds hetzelfde sinds Clisthenes de grondslagen legde in Athene, maar de context is uiteraard flink veranderd. Sociale media en mondige burgers hebben immers de richting van de directe democratie aangegeven, waarbij burgers zelf direct invloed uitoefenen op het wetgevingsproces. Een eeuwenoud voorbeeld zijn de volksvergaderingen (Landsgemeinden) in de Zwitserse kantons Glarus en Appenzell Innerrhoden.
Door de ingewikkelde staatsstructuur in België is er bij ons de realiteit dat burgers het zeer moeilijk hebben om rechtstreeks invloed uit te oefenen. Dit zorgt er voor dat lobbygroepen, die wel aan de juiste touwtjes kunnen trekken een ondemocratisch voordeel hebben.
Gelukkig nemen laten mondige burgers zich niet opzij drummen door geoliede lobbymachines. Het meest spraakmakende burgerinitiatief van de laatste jaren was de G1000 van David Van Reybrouck en Fransesca Vanthielen. Tinneke Beeckman schreef hierover een goede bijdrage, met verwijzingen naar de internationale context.
Het bekendste voorbeeld van inspraak blijft het referendum of de volksraadpleging. In Vlaanderen werden op lokaal vlak reeds raadgevende referenda georganiseerd over zeer diverse themata. Zelf vind ik dit middel slechts in uitzonderlijke gevallen te overwegen omdat de nadelen meestal niet opwegen tegen de voordelen: het is duur, moeilijk en arbeidsintensief om het te organiseren en een genuanceerd antwoord is uitgesloten. En wanneer is een referendum representatief? Als 10% van de bevolking komt opdagen of moet er minstens de helft komen opdagen?
Tot nu toe werd slechts één keer een nationaal raadplegend referendum gehouden, in 1950, over de Koningskwestie. Bij een opkomst van 93% stemde 58% voor terugkeer van koning Leopold III. De uitslag leidde tot grote onrust in Wallonië, waar een meerderheid tegen stemde, waarna Leopold besloot afstand te doen van de troon ten gunste van zijn zoon Boudewijn.
Peter Vanvelthoven
Gelukkig durven ook politici zelf de huidige werking van de beslissingsorganen in vraag stellen en alternatieve democratische werkvormen voorstellen. Het meest concrete en boeiende voorstel kwam enkele maanden geleden van volksvertegenwoordiger Peter Vanvelthoven, die de senaat (nog steeds een zorgenkindje) wil omvormen tot een Volkskamer.
Maandag organiseer ik met Peter een discussieavond over dit gegeven. Van harte welkom trouwens.
Ook op lokaal vlak is er nog veel mogelijk. Sommige gemeenten namen reeds het initiatief, zo schreef stad Gent in zijn beleidsplan:
“in 2020 is de inspraak in de besluitvormingsprocessen maximaal georganiseerd. Een belangrijke voorwaarde om dit te bereiken is een op maat gesneden en doelmatige communicatie.”
De beschreven voorwaarde is uiteraard cruciaal: communicatie én een performante informatiehuishouding zijn daarvoor cruciaal. Dat laatste is voor mij een stokpaardje: over de overheid als “open, transparante én interactieve organisatie” mocht ik reeds publiceren en studiedagen organiseren. Het is trouwens een “hot topic” bij het Instituut voor de Overheid.
In het meerjarenplan van Berlare komt het woord inspraak helaas geen enkele keer voor. Uiteraard wordt er in de adviesraden stevig gediscussieerd en gewerkt. In die raden wordt visie gecreëerd en die visie wordt, in samenwerking met het gemeentebestuur, geoperationaliseerd in concrete acties. Zelf ga ik bijvoorbeeld steeds met volle goesting naar de Cultuurraad, Raad van Bestuur van CC en bibliotheek en de GROS. Met deze opsomming geef ik echter het probleem aan: je vergadert vaak met dezelfde “usual suspects”. Daarnaast zijn sommige adviesraden eenzijdig samengesteld , zoals ik reeds schreef over de Gemeentelijke Adviesraad voor Lokale Economie en Middenstand ofwel GALEM.
Als ik andere mensen aanzet om te kandideren voor zo’n raad, krijg ik als opmerking: “daar ben ik niet slim genoeg voor”, “ik vergader niet graag”, “ze luisteren toch niet”, … Deze inspraakorganen zijn dus niet representatief voor de bevolking. Toch moet het de taak zijn van deze inspraakorganen om zoveel mogelijk mensen te laten participeren, niet enkel de vergadertijgers en zelfverklaarde experten.
Er zijn voldoende good-practices: in Evergem zet men actief in op het burgerinitiatief en in Kortrijk overlegt men met de bevolking bij belangrijke beslissingen.
Samenlevingsopbouw Vlaanderen bundelde een pak methodieken die bestuurders kunnen gebruiken om inspraak te bevorderen, ook leuke brainstormtechnieken om in een adviesraad te gebruiken zijn hier gebundeld.
Straks eens hierover brainstormen in de adviesraden? Laat jullie ideeën maar horen.
In het Kasteelpark moesten verschillende Amerikaanse eiken gerooid worden omdat deze exoten geen plaats meer hadden in inheemse natuurkader. Deze bomen werden gerecycleerd tot een prachtig speelterrein voor kinderen. Minster Schauvlieghe sprak hierover haar tevredenheid uit.
Vorige week beleefde de Pokemon Go-rage reeds een voorlopig hoogtepunt in Overmere. Verschillende 
Zorgen dat alle inwoners een gezonde en betaalbare woning hebben, is een kerntaak van elk gemeentebestuur. Dit behoort nu éénmaal tot de welzijnsmateries van een lokale overheid.
Omdat dit gewestwegen zijn, is het gemeentebestuur niet bevoegd om er zelf iets aan te doen. Hopelijk belt de bevoegde schepen daarvoor dagelijks naar het Agentschap Wegen en Verkeer, want het gemeentebestuur is misschien niet bevoegd voor de gewestwegen, ze is wel degelijk verantwoordelijk voor de veiligheid van de mensen op haar grondgebied.
Mijn 1-mei boodschap
Jan Van Hee 